Tata Steel steekt zijn nek uit met binnenhalen van activistische Donald Pols

Het vertrek van Pols is een grote verrassing en een verlies voor de milieubeweging. Los van de organisatie waar hij naar overstapt. Iemand met zijn kennis en gedrevenheid is waarschijnlijk moeilijk te vervangen.

De situatie is ingewikkeld en kent verschillende kanten.

Enerzijds gaat het over de geloofwaardigheid van Milieudefensie. Wat betekent het dat haar oud-directeur over een paar weken aan de andere kant van de tafel zit? Milieudefensie heeft haar positie immers juist te danken aan haar onafhankelijkheid. Onafhankelijk van de overheid en van bedrijven.

Wanneer dit soort organisaties mensen levert aan de partijen die ze bestrijdt, heeft dit invloed op haar geloofwaardigheid, ongeacht de intenties van degene die overstapt. Begrijpelijk dus dat de raad van toezicht meteen de relatie met Pols verbroken heeft. Eigenlijk konden ze niet anders.

Het feit dat het juist Tata is, maakt het wrang, omdat dit bedrijf de zwaarste verduurzamingsopgave van Nederland heeft.

Verandering moet uiteindelijk binnen bedrijven plaatsvinden

Anderzijds is de overstap van Pols zeker verdedigbaar. De echte veranderingen in het duurzaamheidsbeleid moeten immers binnen bedrijven worden gerealiseerd. Alleen druk vanuit buiten is niet voldoende.

De eind vorig jaar opgerichte beweging ‘Medewerkers voor onze Toekomst’ probeert daarom medewerkers te verbinden en te empoweren om hier concreet mee aan de slag te gaan en binnen hun organisatie veranderingen te initiëren.

Het is ook een kwetsbare stap. Het zal spannend worden of Donald Pols de veranderingen die hij wil doorvoeren, ook daadwerkelijk voor elkaar kan krijgen. Donald Pols heeft jarenlang zijn nek uitgestoken voor klimaat en natuur. Dat verleden verdwijnt niet zomaar omdat hij een stap maakt waar je vraagtekens bij kunt zetten. Hij zal dat wel moeten waarmaken.

Ook directeur Hans van den Berg van Tata Steel steekt zijn nek uit door iemand met zo’n hoog activistisch profiel aan te nemen. Hij en de rest van de organisatie kunnen het zich niet veroorloven om Donald Pols direct monddood te maken, zeker niet gezien zijn uitspraken dat hij mensen nodig heeft die hem en de organisatie blijven uitdagen, ook als het ongemakkelijk is.

Het zal ook spannend zijn of Donald Pols ook naar buiten en naar de pers toe kritisch mag en kan blijven.

Het is overigens niet de eerste verrassende overstap. Eerder stapte ook Faisa Oulahsen over van Greenpeace naar KPMG en Diederik Samsom naar Gasunie. Bedrijven als G-Star hadden jaren geleden al een interne activiste in dienst wier taak het was om het beleid van de organisatie kritisch te volgen en te bekritiseren.

Misschien moeten NGO’s, net zoals in de politiek gebeurt, een afkoelingsperiode hanteren

In de politiek heet dit het draaideurprobleem. Bewindspersonen mogen gedurende twee jaar niet werken voor een organisatie in een sector waar de minister of staatssecretaris over ging. Voor een toekomstige werkgever is een minister interessant, want die neemt interne kennis mee die waardevol is.

Maar een dergelijke overstap heeft ook invloed op het vertrouwen van het publiek. Waren de laatste acties en besluiten van de politicus wel op objectieve gronden genomen of werd al rekening gehouden met de belangen van het bedrijf?

Wellicht kunnen ook NGO’s, zoals dat ook in de politiek gebeurt, een afkoelingsperiode gaan hanteren. Misschien is twee jaar te lang, maar het is verstandig voor hen dit te overwegen.

Mayke en Sybrig van Keep (Van Keep & Partners) zijn gespecialiseerd in reputatie- en issuemanagement, maatschappelijke communicatie en public affairs.