Sterke teams bouwen met bewuste keuzes

Saskia IJszenga (RM) is auteur van Trots op je Team!, en heeft meer dan twintig jaar ervaring in succesvol teammanagement. Zij deelt 3 pijlers die het verschil kunnen maken.

Je hebt goede mensen aangenomen. Slimme koppen, ervaren vakgenoten, mensen met drive. En toch loopt het team niet zoals je hoopt. Iedereen rent, iedereen vraagt om meer capaciteit en jij denkt: als we nou net iets meer handen hadden, dan kwam het wel goed. Herken je dat? Dan ben je niet alleen. 

Sterke teams ontstaan niet vanzelf. Dat is de kern van haar verhaal, en het is een ongemakkelijke waarheid. Ze zijn het resultaat van bewuste keuzes. Van kneden, timen en positioneren. Precies zoals jij dat al doet voor een merk. Alleen dan voor je eigen team.

Een sterk team bestaat niet uit losse ingrediënten

Een sterk team is als een taart bakken. Je flikkert niet zomaar wat ingrediënten op het aanrecht en zegt: doe maar. Je hebt een plan nodig. Je moet weten wat je bakt. En dan ga je kneden, masseren en timen. Welk ingrediënt voeg je wanneer toe? Dat vraagt om bewuste keuzes. Veel marketeers focussen op persoonlijk leiderschap, op zichzelf. Dat is niet fout, maar wel te mager. Een sterk team draait om iets anders.

Pijler 1: Mobiliseer de collectieve energie

Hoe word ik een betere leider is dan ook niet de persé de kernvraag. Dat is eerder: hoe krijg ik 1 + 1 = 3? Hoe activeer je die collectieve synergie, die momenten waarop een team samen meer bereikt dan de som der delen? Dat gebeurt eigenlijk nooit vanzelf. Dat is jouw taak als teammanager.  Leiderschap begint met goed volgerschap. En dat klinkt bijna sneu, alsof je een meeloper bent. Maar volgerschap is een strategische skill. Het betekent dat je precies weet waar de organisatie naartoe gaat. Als teammanager schakel je daarom op drie niveaus tegelijk:

• Het individu. Zit iedereen lekker in zijn vel en kan iedereen goed werken?
• Het team. Wat is jullie toegevoegde waarde als collectief?
• De organisatie. Wat draagt jouw team bij aan de koers?

Dat is een meer omvattend perspectief en juist die benadering maakt het verschil.

Pijler 2: Eerst begrijpen, dan kiezen

Iedereen heeft een mening over marketing. Net als over de temperatuur op kantoor. Dus roept de directie: “We hebben een betere campagne nodig, dan komen de klanten vanzelf.” En wat doe je? Je schiet in de actie. Je gaat rennen. Herkenbaar, toch? 

Een voorbeeld uit de praktijk voor een opdracht als interim manager. De vraag was helder: maak een betere campagne, dan stijgen de studentenaantallen. Intern was de boel niet op orde. De campagne was niet het probleem. Als je meteen doet wat iedereen roept, los je soms het verkeerde op.

“Als jij gelijk gaat doen wat iedereen roept dat je moet doen, los je soms niet het echte probleem op.”

Je beheerst de techniek van een SWOT-analyse. Je maakt een confrontatiematrix in je slaap. Je positioneert merken en producten voor je ontbijt. Pas die technieken nu eens toe op je eigen team.

Maak een grondige analyse. Voer het gesprek met het management: wat komt eraan? Let bij die SWOT wel op één ding. Kansen en bedreigingen zijn geen oplossingen. Het zijn ontwikkelingen. Die fout wordt vaak gemaakt. Daarna kijk je met de confrontatiematrix waar de echte toegevoegde waarde zit. En dan positioneer je je team. Je laat zien waarvoor ze jou moeten bellen. En vooral: waarvoor niet. Dat geeft rust. Dat geeft structuur. En het geeft je team handvatten om nee te zeggen.

Pijler 3: Maak je team zichtbaar als merk

Je hebt de analyse gedaan. De koers is helder. Iedereen kent zijn rol. En dan? Dan begint het pas echt. Want een goed team dat onzichtbaar blijft, is kwetsbaar. Marketing is een vak waarop makkelijk wordt bezuinigd. Gaat het slechter? Dan word je een kostenpost. Terwijl je een investering bent. Dit noemen we het ijsberg-effect. De organisatie ziet alleen het topje. Het glimmende resultaat boven water. Ze zien niet de analyse eronder. Niet het denkwerk. Niet de keuzes. En dan zegt de directie: “Hé, hoe heb je dat gedaan?”. Precies daar ligt je kans. Volg het principe: be good and tell it. Doe goed werk én vertel het.

Waar communiceer je dat? Op het intranet. Op LinkedIn. En win eens een vakprijs. Externe erkenning werkt door naar binnen. Een onafhankelijke jury die zegt dat je goed bent, weegt zwaarder dan wanneer je het zelf roept. Dat is geen ijdelheid. Dat is bescherming. Als manager ben je de beschermheer of beschermdame van je team. Voelt het ongemakkelijk om je resultaten te delen? Doe het toch. Niet voor jezelf. Voor je mensen en voor het vak.

De drie pijlers zijn een keten

Let op: dit zijn geen drie losse tips die je in willekeurige volgorde afvinkt. Vertrouwen geeft openheid. Openheid geeft een goede analyse. Een goede analyse geeft een heldere koers. Die koers geeft rolverdeling. En rolverdeling maakt je team zichtbaar. Je kunt niet bij het eind beginnen. Je begint bij het begin.

Jouw vakmanschap is je grootste voorsprong

De grap is dit. Je denkt misschien dat je teammanagement moet bijleren. Een cursus. Een nieuwe methode. Weer een LinkedIn-post over psychologische veiligheid. Maar je mist geen kennis. Je paste je kennis alleen nog niet toe op jezelf. 

Als strategisch marketeer heb je de ideale achtergrond om een sterke teammanager te worden. Je gereedschap ligt al klaar. De SWOT, de matrix, de positionering. Draai die instrumenten eens naar binnen. Bewuste keuzes maken. Het echte probleem begrijpen. En laten zien wat je waard bent. Zo bouw je een team dat blijft staan, ook als het even tegenzit. Dat vraagt lef. En het vraagt vakgenoten die je scherp houden.