Dolly Parton overleed dinsdag op 80-jarige leeftijd. De wereldberoemde countryzangeres veroverde wereldwijd de harten van miljoenen fans met hits als 'Jolene', '9 to 5' en 'I Will Always Love You'. Van haar leven valt veel te leren. Echte authenticiteit draait om trouw blijven aan je eigen waarden. Op het vlak van reputatie zijn er zeven lessen te trekken.
1. Omarm je imperfectie
Parton werd in haar vroege carrière vaak geconfronteerd met seksisme en grappen over haar uiterlijk. In plaats van in de verdediging te schieten, besloot ze de regie over de grap over te nemen. Kortom: regisseer je eigen reputatie voordat anderen dat voor je doen.
Terwijl veel merken een authentiek verhaal proberen te fabriceren, deed Parton precies het omgekeerde: ze cultiveerde een overduidelijk kunstmatige buitenkant, maar bleef als mens door en door echt. De koningin van de zelfspot grossierde in pakkende oneliners. Zo zei ze: 'I look just like the girl next door... if you happen to live next to an amusement park.'
In een interview met Dan Rather verwoordde ze die tegenstelling zelf misschien nog treffender. Ze omschreef zichzelf als een 'phony-lookin' person', maar voegde daaraan toe dat ze graag geloofde dat ze 'totally real where it really counts' was.
2. Blijf trouw aan je eigen waarden
Of ze nu aanschoof bij een talkshow, optrad in een voetbalstadion of haar eigen pretpark Dollywood runde: Dolly Parton week nooit af van haar kernwaarden, haar stemgeluid en haar visuele stijl. Consistente merken bouwen langetermijntrouw op en behouden een stabiele achterban. Reputatie bouwt zich cumulatief op door decennialang hetzelfde betrouwbare gedrag te vertonen.
Dolly Parton werd de personificatie van de American Dream. Ze combineerde haar rags-to-richesverhaal met het behoud van haar volkse identiteit.
3. Heb een dikke huid
Trek je niet te veel aan van kritiek. Parton maakte er liever zelf een grap over. Zo wordt de uitspraak 'I'm not offended by all the dumb blonde jokes because I know I'm not dumb... and I also know that I'm not blonde' aan haar toegeschreven.
4. Daden zeggen meer
Veel merken kiezen voor maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) omdat het marketingtechnisch goed uitkomt. Parton pakte dit anders aan. Haar wereldwijd geprezen Imagination Library, die honderden miljoenen gratis boeken naar kinderen verstuurt, is direct geworteld in haar eigen familiegeschiedenis: haar vader kon niet lezen of schrijven.
PR-acties werken alleen reputatieversterkend als ze logisch voortvloeien uit je identiteit.
5. Kies geen partij
In een diep verdeeld politiek landschap wist Parton tot op het laatst zowel progressieve als conservatieve groepen aan zich te binden. Ze steunde de lhbti+-gemeenschap expliciet en droeg tegelijkertijd traditionele Amerikaanse familiewaarden uit. Ze bereikte deze brede acceptatie door haar mening niet op te dringen en haar acties voor zich te laten spreken, in plaats van ideologische debatten op te zoeken.
Je kunt dus prima breed geaccepteerd zijn zonder kleurloos te worden. Focus op universele menselijke verbinding, zoals geletterdheid, gezondheidszorg en muziek, in plaats van politieke verdeeldheid.
6. Werk harder dan de rest
Parton zette het beeld neer van een gulle, vrolijke plattelandsvrouw, maar zakelijk gezien was ze bikkelhard en strategisch. Toen Elvis Presley 'I Will Always Love You' wilde opnemen, verlangde zijn manager een deel van de publishingrechten. Parton weigerde. Dat besluit bleek later financieel zeer waardevol.
Ze hield vast aan de rechten op haar eigen werk, lang voordat dit vanzelfsprekend was. Een uitspraak die veelvuldig aan haar wordt toegeschreven, vat die mentaliteit samen: 'The way I see it, if you want the rainbow, you gotta put up with the rain.'
7. Ken jezelf
Kennis is macht, maar de grootste macht is zelfkennis. In haar interview met Dan Rather verwoordde Parton dat zelf zo: 'I've always had more guts than I've got talent.'
Ook de bekende uitspraak 'Find out who you are and do it on purpose' wordt aan haar toegeschreven. Het is misschien wel de kortste samenvatting van de reputatiestrategie die Parton haar hele leven volgde.
Regie houden
Partons reputatie laat vooral zien wat er kan gebeuren als zelfkennis, consistent gedrag en relativeringsvermogen samenvallen. Ze probeerde haar opvallende uiterlijk en tegenstrijdigheden niet weg te poetsen, maar maakte ze onderdeel van haar publieke identiteit.
Daar ligt ook een les voor merken en bestuurders: wie zijn eigen imperfecties kent en durft te benoemen, geeft critici minder gelegenheid om dat voor hem te doen. Zelfspot was voor Parton daarmee meer dan humor. Het was een manier om de regie over haar reputatie te houden.
Paul Stamsnijder is founding partner van de Reputatiegroep en voorzitter van Logeion, de Nederlandse beroepsorganisatie van communicatieprofessionals.
Reacties:
Om een reactie achter te laten is een account vereist.
Inloggen Abonneer nu